Bezoek aan de Bottega del vino Dolcetto di Dogliani

Aan de linkerkant van de majestueuze dom (met groene koepel) van Dogliani in de kelders van het gemeentehuis leer je alles over de wijnen die in het Dogliani gebied worden gemaakt. De wijnen zijn voor het merendeel Dolcetto wijnen, waaronder de Dogliani DOCG. In deze kelders met een prima temperatuur voor wijn tref je een heel aardige oudere heer, die je met liefde vertelt over 'zijn' wijnen: de wijnen van 45 producenten uit het Dogliani-gebied. Eens, rond 1500, was dit gebouw een Karmelieter klooster en werden de kelders misschien toen al gebruikt voor het bewaren van wijn. Monniken waren waarschijnlijk de eersten die hier wijn maakten.

De Bottega is open op vrijdag (15-19.00 uur), zaterdag en zondag (9.30-12.30 en 15-19.00 uur). Als je er komt staan er twee Dolcetto wijnflessen open en kan je deze keuze van de dag gratis proeven. Toen wij er waren kon je een 'gewone' Dolcetto en een Dolcetto Superiore - Dogliani DOCG proeven.

In deze kelder krijg je een goed overzicht van welke wijnen van kwaliteit in het Dogliani gebied wordt gemaakt. Niet alleen, maar wel vooral Dolcetto wijnen. Het kan een eerste stap zijn ter oriëntatie, om vervolgens een van de producenten 'thuis' te bezoeken en aldaar deze en mogelijk andere wijnen te proeven en kopen.

De Dolcetto geldt over het algemeen als de makkelijkst te drinken wijn. Tenminste afgezet tegen de andere in de Langhe en Monferrato geproduceerde wijnen. Dolcetto drink je jong, meestal binnen een jaar of drie. Het mag vrij koel (16-20 graden) gedronken worden. Het productiegebied van de Dolcetto beslaat Bastia, Belvedere Langhe, Clavesana, Cigliè, Dogliani, Farigliano, Monchiero, Roccacigliè, Roddino en Somano. De Dolcetto Superiore heeft minstens één jaar verplichte kelderrust.

In bijvoorbeeld La Morra, Barbaresco, Canale en Verduno tref je ook dergelijke bottege. Allemaal met wijn, die in 'hun' gebied gemaakt wordt. Zie voor een overzicht van alle Enoteche en Bottege bladzijde 27 van mijn boek 'Genieten in Piemonte'.

Op de hoogte blijven van het nieuwste dat Turijn te bieden heeft ...

Wil je op de hoogte blijven van het beste dat Turijn te bieden heeft op het gebied van drinken, eten, muziek, het nachtleven, cultuur, shoppen en andere leuke zaken? Een heel leuk boekje kreeg ik vorig jaar van mijn Torinese vriendin Daniela: Zero Torino Guida.  Een Zero boekje wordt overigens ook uitgegeven over Bologna, Milaan, Napels en Rome.

Elk jaar komt er in december een nieuwe versie uit. Dus wil je weten waar je dit jaar je apéritivo moet drinken of een nieuwe vondst voor het 'cenare' (avondeten) wilt uitproberen, waar de lekkerste delicatessenzaken zijn of een nieuw vintage winkeltje, in dit boekje vind je vele suggesties. Enige kennis van de Italiaanse taal is wel zo handig, aangezien ik het boekje alleen in een Italiaanse versie ken :-).

Te koop in de boekhandel. En daar zijn er in Turijn gelukkig nog heel

veel van.

Museo Palazzo Madama

Midden in de stad ligt het een paar jaar geleden prachtig gerestaureerde Palazzo Madama. Van buiten ziet het er al bijzonder uit: aan de ene zijde een middeleeuws fort met torens en aan de andere zijde, een strak barokken gevel. Het gebouw heeft een bewogen geschiedenis achter de rug: van Romeinse toegang tot de stad, fort, kasteel,  officiële residentie van twee hertoginnen van het huis Savoye (Madame Reali), zetel van de Senaat van het Sardijnse koninkrijk tot museum nu.

Het museum biedt onderdak aan het museum van de Oudheid, museo di Arte Antica, en bezit verder meer dan 70.000 werken uit de tijd van de middeleeuwen tot de barok: schilderijen, beelden, miniaturen, majolica, porselein, goud en zilver, meubelen en wandkleden die getuigen van de rijkdom en kunstvaardigheid van tien eeuwen Italiaans en Europees kunstenaarschap. Alles van hoge kwaliteit. De kunstwerken zijn op een prachtige wijze tentoongesteld. Ook al heeft kunst en/of dit tijdperk niet je eerste interesse, de wijze van presenteren maakt het bezoek tot een genoegen.

Naast kunst en antiek is de zaal van de Senaat uit de 19de eeuw nog in zijn oorspronkelijke staat te bezoeken. Met beeld en geluid wordt een discussie van die Senaat op erg leuke manier weergegeven. Ook al versta je er niets van, toch even gaan kijken en luisteren. De toren is te beklimmen en vandaar kan je een ander blik op de stad en omliggende heuvels en bergen werpen.

In het inpandige chique cafè kan in stijl een kop koffie met kleine hapjes worden genuttigd.

Naast de vaste collectie is het Palazzo gastvrouw van wisselende tentoonstellingen. Tot 1 september a.s. is er nog een retrospectief van de fotograaf Elliott Erwitt te zien en tot 13 oktober 2013 een deel van de rijke Basilewsky collectie uit de Hermitage in Sint Petersburg: kunstnijverheid van de 4de tot 16de eeuw, van Byzantium tot Spanje. Werk dat past bij wat het museum al huisvest.

Op 7 september, 5 oktober, 2 november en 7 december bezoekt 'Madame Knit' het museum en kan er voor 4 euro worden deelgenomen aan een speciale breisessie. Ook zijn er produkten van Madame Knit in de bookshop te koop.

Let op: het museum is op maandag gesloten. De andere dagen tussen 9.00 en 19.00 uur te bezoeken.

Meer informatie: www.palazzomadamatorino.it

Koffie drinken in Turijn

Kroonluchter in Caffè San Carlo

Rond 1850 had Turijn circa 200 koffiehuizen en circa 180.000 inwoners. Dat was vergeleken met de rest van Europa veel. In die huizen werd toen alleen koffie geschonken. Nu kan je er ook andere drankjes bestellen, zoetigheden nuttigen en soms ook lunchen/dineren. Een manier om Turijn te leren kennen is één of enkele van de nog bestaande historische koffiehuizen, ofwel caffè te bezoeken. Afgelopen weekend deden we er bij een bezoekje aan de stad met vrienden vier aan: Caffè San Carlo, Torino, Baratti e Milano en Mulassano; de meest bekende. De eerste twee zijn gelegen aan Piazza San Carlo, de twee andere caffè bevinden zich onder de galerij langs het Piazza Castello richting Via Po. Bij binnenkomst waan je je weer in de 19de eeuw: het interieur, de kroonluchters, het verguldsel, maar ook de bediening is van een andere tijd.

Latte macchiato in Café San Carlo

Café Torino is groter dan de circa 50 meter verderop gelegen Café San Carlo, maar grootte bepaalt niet altijd de juiste stijl. De benadering bij Café San Carlo was tijdens ons bezoek prettiger en de koffie lekkerder (en iets goedkoper). Ook kregen we hier een latte macchiato zoals die hoort; althans zeggen ze...: espresso en opgeklopte melk apart geserveerd, zodat je kan zien dat er verse espresso is gebruikt en niet een of ander opgewarmd donker drankje.

Caffè Torino

Caffè San Carlo opende officieel voor het eerst zijn deuren in 1842 en was een geliefde plek voor veel kritische intellectuelen, kunstenaars, journalisten en andere bekende mensen (Boselli, Gramsci, Dumas, Einaudi, Giolitti). Door de 'verkeerde' politieke kleur van sommige van haar gasten was het café door de jaren heen regelmatig gesloten. Al in 1822 was er hier een caffè met de toenmalige naam van het plein: Piazza d'Armi. Over de jaren heen is het etablissement verbouwd; eerst naar de smaak van de tijd en later om de 19de eeuwse sfeer van weleer te herstellen. Het was ooit een voor zijn tijd modern café met gasverlichting en eigentijds ingerichte vertrekken.

Caffè Torino opende zijn deuren in 1903 en ging daarmee de concurrentie aan met de vele andere café die aan het plein gevestigd waren. Van het café maakte de oprichter een soort salon met marmer, geschilderde medaillons en met verguldsel omlijste spiegels. Bekende Italianen van Pavese en Einaudi tot De Gasperi kwamen er geregeld, maar ook sterren als James Stewart en Ava Gardner. Vanuit dit café deden veel journalisten verslag van de olympische winterspelen, toen die in Turijn werden gehouden.

Baratti e Milano

Het derde door ons deze dag bezochte café was Baratti e Milano van 1858. Sinds 1875 zitten ze op de huidige lokatie. Van buiten is het een brede donkere gevel onder de galerij langs het Piazza Castello, van binnen een enorme ruimte voor het drinken van koffie met allerlei Torinese heerlijkheden. En ook hier weer een vriendelijke en chique bediening.

Mulassano

Mulassano

Het vierde café van vandaag begon tweede helft van de 19de eeuw in de Via Nizza als distilleerderij. In 1907 verhuisde het naar zijn huidige lokatie en veranderde langzaam in wat het nu is. In 1925 verkocht de naamgever, de familie Mulassano het café aan het uit de Verenigde Staten terugkerende Italiaanse echtpaar Angela en Onorino Nebiolo. Ze introduceerden de uit Amerika komende noviteit van dat moment: het toasten van brood voor bij de apéritivo. Ook introduceerden ze het tussendoortje, de tramezzino. Het café heeft in tegenstelling tot Baratti e Milano een smalle gevel, heeft binnen een kleine ruimte, maar is prachtig gedecoreerd.

Na een volgend bezoek aan Turijn zullen de andere historisch café's, waaronder il Bicerin, genoemd naar het gelijknamige Torinese drankje van koffie en chocolade, volgen.

Wandelen in de Langhe en Monregalese

Overdag is het in augustus warm. Daarom organiseren de dorpen in de zomer vooral avondwandelingen. Soms alleen om te wandelen, soms in combinatie met diverse merende, kleine hapjes, of wordt de gelegenheid gebruikt om de lokale wijn te proeven.

Vanavond om 21.00 uur is er zo'n wandeling in Sinio. Dan ook zal de 'architect' (gekleed in een kostuum uit die tijd) van de 18de eeuwse kerk San Frontiniano vertellen over 'zijn' project en wordt de wandeling afgesloten met lekkere hapjes. Kosten: € 6,- pp. Meer info: 0039 0173 364030.

De grotten van Caudano zijn vrijdag 9 augustus om 18.30 uur te bezoeken. De grotten worden dan speciaal verlicht. Lekkere hapjes gaan hier aan de wandeling vooraf. Kosten: € 12,- pp. Info: 0039 3395928256

In Neive is die vrijdag een avondwandeling met vertellingen door een historische persoon, de generaal Francesco Staglieno. Hij vertelt dan over zijn werken voor koning Carlo Alberto. Daarna ook weer hapjes. Start om 21.00 uur. Info: 0039 0173 364030, € 6,-

Terre Alte organiseert zaterdag 10 augustus een nachtwandeling door de wijngaarden bij Diano d'Alba, afgesloten door een proeverij van Dolcetto di Dano d'Alba. Op zaterdag 17 augustus organiseren zij een wandeling door de bossen van de Alta Lange met de ezel Rosamunda bij Cascina del paviglione en op 24 augustus door de wijngaarden van Barolo met een afsluitende proeverij van de Verduno Pelarvega wijn.

Zondag 11 augustus is er in Roccaforte Mondovì een wandeling onder de vallende sterren. Daar gaat men laat in de middag met de kabelbaan naar de top van de berg Pigna, dineert in een berghut en vervolgens te voet naar beneden. Reserveren is verplicht: 0039 0174583000

Voor meer en andere wandelingen in de maand augustus: ga naar de Edicola van het dorp of stadje waar je verblijft en koop er de +Eventi voor € 1,50 en zie lees daar over nog meer mogelijkheden.

Een hazelnoottaart recept

De hazelnotenoogst begint traditiegetrouw rond 15 augustus. Dit jaar is dat waarschijnlijk iets later gezien het koude voorjaar ook hier in Italië. Volgens de boeren loopt de natuur een maand achter. Met hazelnoten zijn de meest lekkere recepten te maken. Een paar noem ik al in mijn boek. Gisteren hebben mijn dochter en haar vriendin een ander recept uitgeprobeerd; eentje uit een van een vriendin gekregen kookboek van Jamie Oliver, zoals bekend een fan van de Italiaanse keuken. De hazelnoten waren de laatst overgeblevenen van vorig jaar. Het was een groot succes. Was omdat de taart geen lang leven beschoren was.

Tijdens de oogst is het al druk genoeg. Daarom wil ik nu alvast dit recept met jullie delen.

Voor 6 personen.
Nodig:
125 gram hazelnoten (bij voorkeur Tonda Gentile delle Langhe)
115 gram boter op kamertemperatuur, plus extra voor invetten
125 gram suiker
4 grote biologische eieren, gesplitst
rasp van 1 sinaasappel
30 gram bloem (glutenvrij in ons geval)
125 gram ricotta
2 eetlepels maanzaad
mespunt zout
3 volle eetlepel jam, bij voorkeur abrikozen

Verwarm de oven voor op 190 graden Celcius. Leg bakpapier op de bodem van een springvorm met 28 cm doorsnee. Vet de rand in met boter en zet de springvorm in de koelkast. Rooster de van hun schil ontdane hazelnoten max. 5 minuten in de oven op 180 graden Celcius. Pas op dat ze niet te donker worden. Laat ze afkoelen en maak ze daarna fijn: in foodprocessor of bedekken met theedoek en dan fijndrukken met een deegroller.

Meng de boter en suiker tot een zacht romig mengsel. Voeg er een voor een de dooiers en de sinaasappelrasp toe. Zeef de bloem erboven, verkruimel de risotto, roer de hazelnoten en het maanzaad erdoor. Klop in een andere kom de eiwitten met het zout heel stijf en spatel het voorzichtig door het hazelnootmengsel. Schenk het geheel in de taartvorm en bak het in 25-30 minuten licht goudbruin. Haal de taart uit de oven en laat het afkoelen.

Doe intussen de jam met 4 eetlepels water in een steelpannetje en breng alles langzaam aan de kook. Bestrijk hiermee de bovenkant van de taart. Je kan er ook nog geraspte chocolade overheen strooien. Dat laatste hebben wij niet gedaan; vergeten ;-). Het eerste stukje taart hebben we met zelf gemaakte pistache ijs gegeten.

Eet smakelijk!

De oude bovenstad van Monforte d'Alba

In mijn boek ' Genieten in Piemonte' heb ik onvoldoende aandacht geschonken aan een mooi, maar verstopt plekje in het stadje Monforte d'Alba. Dit is het Auditorium Horszowski. Deze plek is genoemd naar de pianist Horszwoski. Wanneer je op het amphitheater-vormige plein in de benedenstad staat, neem je een van de smalle straatjes heuvel op. Nu kom je in het oudste deel van de stad.

Volg het straatje steeds verder heuvel op en je komt uiteindelijk op de top van deze heuvel. Hier tref je tussen de oude muren van het kasteel van de adellijke familie Scarampi naast het kasteel een toneelpodium en halfronde oplopende zittreden van gras. De romaanse toren, het gebedshuis St. Elisabetta en de kerk dei Disciplinanti Bianchi kijken vanaf de top van de heuvel op deze treden en podium neer.

Op dit podium worden in de zomer concerten gegeven. Jaarlijks keert hier een cyclus van jazz concerten terug. Maar ook andere muziek is er te horen, alsmede theater en films. Voor het programma zie de website van de gemeente: http://www.comune.monforte.cn.it/ita/eventi/2689/monforte_d'alba_-_monforte_in_festa__2013.html